Wnioski z wyborczego Jagodna

Statystyki mówią

Obwodowa Komisja Wyborcza nr 148, Adres Rada Osiedla Jagodno, ul. Jagodzińska 15, 52-129 Wrocław. Przystosowanie dla osób niepełnosprawnych – nie. Typ obwodu – stały. Liczba wyborców – 4102. Liczba mieszkańców – 3838 (statystyka przedwyborcza).

Dane z protokołu wyborczego komisji nr 148 ze  „słynnego Jagodna”. Liczba wyborców uprawnionych do głosowania (umieszczonych w spisie, z uwzględnieniem dodatkowych formularzy) w chwili zakończenia głosowania – 4125. Liczba wyborców, którym wydano karty do głosowania w lokalu wyborczym oraz w głosowaniu korespondencyjnym (łącznie) – 2740.

W wyborach do Sejmu liczba głosów ważnych oddanych łącznie na wszystkie listy kandydatów (z kart ważnych) -2724.

Frekwencja w wyborach do Sejmu – 66,40%. Frekwencja do godziny 17 – 29,89%. 

Dziwi zatem w tym obwodzie relatywnie niska frekwencja, a na pewno  niska wśród mieszkańców ujętych w spisie wyborczym. Od frekwencji wyborczej mieszkańców Jagodna należy jednak odróżnić bezprecedensową determinację wyborczą głosujących w tej komisji obwodowej. W dużej skali były to jednak osoby nie mające statusu mieszkańca w rozumieniu prawa wyborczego. 

Pod pojęciem adres zamieszkania – kryje się bowiem adres, pod którym dana osoba faktycznie stale zamieszkuje i pod tym adresem ujęta jest w Centralnym Rejestrze Wyborców w stałym obwodzie głosowania zgodnie z adresem zameldowania na pobyt stały albo adresem stałego zamieszkania.

Wyniki głosowania:
Lista nr 1 – 43
Lista nr 2 – 523
Lista nr 3 – 553
Lista nr 4 – 162
Lista nr 5 – 239
Lista nr 6 – 1186
Lista nr 7 – 18

Lista nr 6 to Koalicyjny Komitet Wyborczy Koalicja Obywatelska PO.N IPL ZIELONI.  

https://wybory.gov.pl/sejmsenat2023/pl/obkw/1149050?elections=sejm

Nic więc dziwnego, że dzisiaj miejsce to wybrał Donald Tusk, na pierwsze powyborcze spotkanie z wyborcami.

Arytmetyka powyborcza oparta na oddanych głosach, i w tym obwodzie wyborczym, i w całej Polsce oraz deklaracje koalicyjne szefów ugrupowań opozycyjnych są jasne. Przyjęcie innej optyki w procesie desygnowania Prezesa Rady Ministrów, bez względu na argumentację zawartą m.in.  w zapowiadanym orędziu, jest kolejnym przejawem traktowania wyborców, jako ciemnej masy, którą można manipulować. Jest prymatem cynicznego marketingu politycznego nad wynikiem demokratycznych wyborów.

Prawo wyborcze określa obowiązki

Zapewnienie legalnego, w tym sprawnego, przeprowadzenia wyborów należy do państwa. Obowiązki w tym zakresie przede wszystkim wyznacza Kodeks wyborczy. 

Rozdzielone zostały one zasadniczo według reguły: zadania główne – specjalny korpus wyborczy i jednostki samorządu terytorialnego – zadania uzupełniające o charakterze organizacyjno-technicznym.

Korpus wyborczy tworzą: organy wyborcze oraz aparat pomocniczy. Organy to: Państwowa Komisja Wyborcza oraz komisarze wyborczy, a także w zależności od zarządzonych wyborów: okręgowe, rejonowe, terytorialne i obwodowe komisje wyborcze.

Aparat pomocniczy tworzą: Krajowe Biuro Wyborcze, które składa się również z zespołów i delegatur, a także powoływani w każdej gminie przez Szefa Krajowego Biura Wyborczego – urzędnicy wyborczy. Ci ostatni tworzą tzw. Korpus Urzędników Wyborczych.

Z art. 156 § 1 Kodeksu wyborczego wynika, iż obsługę i techniczno-materialne warunki pracy obwodowych komisji wyborczych, takiej jak nr 148 w Wrocławiu – Jagodno oraz wykonanie zadań związanych z organizacją i przeprowadzeniem wyborów na obszarze gminy zapewnia wójt – w naszym przypadku Prezydent Wrocławia, jako organ wykonawczy Gminy Wrocław.

Prezydent Wrocławia, jako organ właściwy na obszarze gminy Wrocław, ma również uprawnienie w zakresie wnioskowania o udostępnienie pomieszczeń z przeznaczeniem na siedziby obwodowych komisji wyborczych (art. 156 § 2 pkt 2 Kodeksu wyborczego).

Obowiązki te należy jednak łączyć z zadaniami polegającymi na zapewnieniu sprawnego funkcjonowania obwodowych komisji wyborczych, które należą do urzędnika wyborczego (art. 191e § 1 Kodeksu wyborczego), a także zadaniami związanymi z kartami do głosowania, które należą do komisarza wyborczego i urzędnika wyborczego (art. 437, 458a, 467a i 484 Kodeksu wyborczego).

W szczególności to do zadań urzędników wyborczych należy zapewnienie sprawnego funkcjonowania obwodowych komisji wyborczych poprzez dostarczenie kart do głosowania właściwym komisjom wyborczym ( art. 191e § 1 pkt 4 Kodeksu wyborczego).

Zgodnie zaś z art. 223 tego Kodeksu to okręgowa komisja wyborcza po zarejestrowaniu list kandydatów zarządza wydrukowanie kart do głosowania i zapewnia ich przekazanie obwodowym komisjom wyborczym w trybie określonym przez Państwową Komisję Wyborczą.

Przede wszystkim jednak warto zwrócić uwagę na art. 12 i 13 Kodeksu. Podziału gminy na stałe obwody głosowania dokonuje komisarz wyborczy według zasady, iż stały obwód głosowania obejmuje od 200 do 4000 mieszkańców. W przypadkach uzasadnionych miejscowymi warunkami obwód może obejmować mniejszą liczbę mieszkańców (art. 12 § 2 i 3).

Natomiast Komisarz wyborczy może dokonać podziału stałego obwodu głosowania z urzędu, na wniosek co najmniej 5% wyborców ujętych w Centralnym Rejestrze Wyborców w tym obwodzie głosowania lub na wniosek wójta (burmistrza, prezydenta), jeżeli na obszarze stałego obwodu głosowania utworzonego w wyniku podziału jest możliwość zorganizowania lokalu obwodowej komisji wyborczej (art. 13 § 1aa). O wystąpieniu takich okoliczności wójt, a w naszym przypadku Prezydent Wrocławia, informuje niezwłocznie komisarza wyborczego.

Obraz wyborców krzyczy

Oglądając zdjęcia z Jagodna, szczególnie z 16 października 2023r., w kontekście podobnych sytuacji, które miały miejsce w organizacji wyborów do Sejmu i Senatu w dniu 15 października 2023r., należy odróżnić kwestię ujmujących postaw Wyborców i ich determinacji w realizacji swojego prawa wyborczego od stopnia realizacji obowiązków i zadań publicznych przez funkcjonariuszy publicznych.

Na marginesie, ja głosowałem poza miejscem zamieszkania w urokliwych warunkach z dość oryginalną symboliką – co widać na zdjęciu do niniejszego wpisu. 

Wbrew enigmatycznym tłumaczeniom przedstawicieli Krajowego Biura Wyborczego sprawa odpowiedzialności za zaopatrzenie obwodowych komisji wyborczych w dostateczną ilość kart do głosowania jest jasna. Odpowiada za to Korpus Wyborczy, a nie jednostki samorządu terytorialnego. Odpowiadają urzędnicy wyborczy, których zwierzchnikami są komisarze wyborczy.

Kolejną sprawą jest wybór siedziby obwodowej komisji wyborczej, pomieszczeń, a przede wszystkim ustalenie obwodu do głosowania, który ma bardzo ważną cechę – stały.

No i tu uwaga!!! Może część z nas pamięta bardzo gorącą polityczno-publicystyczną dyskusję na przełomie 2022 i 2023, związaną ze zmianami w prawie wyborczym, które chciała wprowadzić ówczesna większość parlamentarna. Zmiany, które w styczniu 2023r. notabene wprowadziła, a zaczęły obowiązywać w marcu tego roku.

Niezależnie od pobudek wprowadzenia tych zmian, ich terminu oraz charakteru i zakresu spowodowały one obowiązek przeglądu stałych, dotychczas istniejących, obwodów do głosowania. Przeglądu tego miały dokonać, i jednostki samorządu terytorialnego, i komisarze wyborczy, w ściśle określonych terminach. 

Był to przegląd związany wyłącznie z obniżeniem progu minimalnego liczby mieszkańców dla stałego obwodu głosowania, z 500 do 200, ale dawał również podstawę do szerszych refleksji i innych postępowań.

Przy okazji wprowadzanych zmian dodano bowiem do Kodeksu wyborczego wskazywany, już powyżej co do treści, art. 13 § 1aa. 

W przypadku Jagodna dawał on podstawę Prezydentowi Miasta Wrocławia do wnioskowania o podział obwodu bez konieczności wypełniania przesłanek zawartych w art. 13 § 1 Kodeksu. 

Mówiąc jaśniej wprowadzono rozwiązanie dające możliwość wnioskowania o podział obwodu w sytuacji, gdy np. stały obwód głosowania obejmuje prawie 4000 mieszkańców, a jest możliwość podziału go na dwa mniejsze celem usprawnienia pracy.

Pytanie dlaczego nie podzielono obwodu liczącego 3838 mieszkańców, w części Wrocławia zamieszkiwanej faktycznie przez znacznie liczebniejszą populację, w sytuacji pojawienia się nowych narzędzi do sprawniejszego oddawania głosu poza miejscem zamieszkania, nie znajduje odpowiedzi. Może nie zostało postawione?

Jakie wnioski?

Żartem – chyba ktoś źle wypełnił protokół z głosowania w komisji w Jagodnie. Jak to możliwe aby ludzie stali w kolejce od godz. 21 w dniu 15 października 2023r. do godz. 2.45 16 października 2023r., aby oddać głos, a frekwencja tam – 66,40%, była i tak niższa niż średnia frekwencja w Polsce – 74,38%.

A poważnie:
Dyskusja o reprezentatywności, szczególnie w odniesieniu do głosów oddanych za granicą i w dużych miastach – niezbędna wraz z legislacyjnymi pilnymi wnioskami.

Przegląd dużych stałych obwodów do głosowania w celu ich podziału na mniejsze w celu usprawnienia głosowania – natychmiastowy.

Pomieszczenia dla obwodowych komisji wyborczych wyznaczane w lokalach zapewniających godność głosowania – oczywisty.

Obsługa głosowania wyborcy z zaświadczeniem o prawie do głosowania nie może zajmować tyle czasu, aby paraliżować proces wyborczy innych obywateli – prosta informatyzacja.

Profesjonalizacja skostniałego aparatu wyborczego uruchamianego od wyborów do wyborów – edukacja, ludzie, organizacja, narzędzia informatyczne.

Klarowne rozdzielenie zadań wyborczych aparatu wyborczego od zadań jednostek samorządu terytorialnego z prymatem funkcji koordynacyjnej  w ręku aparatu wyborczego.

Szkoda, że protokół nie zawiera wydzielonej informacji o ilości osób głosujących poza miejscem swojego zamieszkania na podstawie zaświadczenia o prawie do głosowania. Warto taką informację uwzględnić w kolejnych wyborach.

Pozostaje kwestia zachęt dla wyborcy aby przychodził głosować rano, a co najmniej do godz. 17, ale jak tu oprzeć się pokusie takiej dobrej pizzy po północy?… no i …

Szanujcie Nasze Głosy.

Co oznacza Jagodność

Dla mnie jagodność lub ja-godność to forma zachowania (działania) społecznego i indywidulanego, polegająca na czynieniu z niczego lub czegoś bardzo ulotnego (jak głos wyborczy), rzeczy lub  działań albo ruchu  mającego konkretny wymiar, i odziaływującego na stosunki międzyludzkie w sposób zachęcający do wykluczenia z przestrzeni publicznej postaw hejterskich, antagonizujących, nienawistnych oraz skrajnie dzielących bez racjonalnego uzasadnienia.

Niezależnie od tego czy powyższa definicja się przyjmie czy też nie, głęboko wierzę, że warto podejmować działania w celu odrzucenia hejtu i dzielenia ludzi ze względu na sprawowanie władzy. 

Wnioski z wyborczego Jagodna, 6 listopada 2023r.